Image
Boek lezen.

Zingeving

Samenvatting

Kinderen

  • Meer Utrechtse kinderen maken zich veel zorgen over de toekomst
  • 10- t/m 12-jarigen maken zich zorgen over schoolprestaties, het klimaat en hun toekomstige beroep
  • Kinderen uit gezinnen met een lage welvaart maken zich vaker veel zorgen over de toekomst

Jongeren

  • Ruim de helft van de Utrechtse jongeren heeft vertrouwen in hun toekomst
  • Vertrouwen in de toekomst bij jongeren in Utrecht iets hoger dan landelijk
  • De helft van de jongeren heeft in coronatijd geen zin in de dag

Jongvolwassenen

  • Mbo-studenten zijn in coronatijd minder positief over hun toekomst
  • Zes op de tien jongvolwassenen hebben vertrouwen in de toekomst
  • Jongvolwassenen uit de wijk West hebben vaker vertrouwen in de toekomst
  • Vertrouwen in het vinden van een woning is laag

Volwassenen

  • Acht op de tien Utrechtse volwassenen ervaren een zinvol leven
  • Volwassenen met partner en kinderen ervaren vaker een zinvol leven
  • Driekwart van de Utrechtse volwassenen heeft vertrouwen in de toekomst
  • 70% van de volwassenen uit Overvecht heeft vertrouwen in de toekomst

Ouderen

  • Acht op de tien Utrechtse ouderen ervaren een zinvol leven
  • Ouderen die met iemand samenwonen ervaren vaker een zinvol leven
  • Twee derde van de Utrechtse ouderen heeft vertrouwen in de toekomst
  • Ouderen uit Noordoost, Leidsche Rijn en Vleuten-De Meern ervaren vaker betekenis en doel
Wat houdt het in?

Zingeving is belangrijk voor gezondheid

Zingeving gaat over de betekenis die mensen geven aan het leven, over dat wat het leven de moeite waard maakt. Zingeving is ook het hebben van een levensdoel. Zingeving maakt deel uit van een brede kijk op gezondheid. Hierbij ligt de nadruk niet op ziekte, maar op de veerkracht van mensen en op wat het leven voor hen betekenisvol maakt. Bezig zijn met positieve levensvragen, zoals ‘wat vind ik belangrijk’, ‘wat wil of kan ik’, kan mensen met een (chronische) ziekte of beperking helpen beter om te gaan met hun ziekte of beperking.

Verschillende onderzoeken laten het belang van een zinvol leven zien. Zingeving is belangrijk voor gezond oud worden, en beschermt tegen hart- en vaatziekten.

Cijfers over kinderen

Meer Utrechtse kinderen maken zich veel zorgen over de toekomst

In het najaar van 2021 maakte 14% van de kinderen uit groep zeven en acht van het basisonderwijs in Utrecht zich (heel) veel zorgen over de toekomst. Dit is hoger dan in 2019, toen maakte 10% van de kinderen zich veel zorgen.

Waar maken 10- t/m 12-jarigen zich vooral veel zorgen over?

Kinderen noemen het meest dat zij zich zorgen maken over hun prestaties op school en het schooladvies. Voorbeelden zijn slechte cijfers halen, een lager schooladvies krijgen en hoe het zal gaan op de middelbare school. Het klimaat is daarna vaak genoemd. Hierbij denken de kinderen aan klimaatverandering en de opwarming van de aarde. Hun toekomstige beroep is als derde het meest genoemd. Kinderen maken zich zorgen dat ze later niet kunnen worden wat ze willen of maken zich zorgen over het vinden van werk.

Image
Kinderen maken zich het meeste zorgen over hun schoolprestaties en schooladvies, het klimaat en hun toekomstige beroep
*hoe groter het woord, des te vaker genoemd (top 15)

Of ik wel naar de havo ga en als ik ernaartoe ga, is het dan niet te moeilijk.

 

Over of ik een goede middelbare school kies, of ik daar ook een goede baan door krijg en later niet op straat beland.

 

Het klimaat, want de wereld en de mens is slecht bezig met afval, dieren en eten.

 

Dat ik laag scoor en m'n ouders teleurgesteld/boos worden.

 

Slecht geld verdienen en arm worden. Geen goed huis kunnen kopen.

 

Dat ik nooit mentaal beter ga worden dat alles alleen maar erger wordt.

 

Kinderen uit gezinnen met een lage welvaart maken zich vaker veel zorgen over de toekomst

Bijna een kwart van de kinderen uit een gezin met een lage welvaart maakt zich (heel) veel zorgen over de toekomst. Dit is lager onder kinderen uit een gezin met een gemiddelde of hoge welvaart. Kinderen die opgroeien in een eenoudergezin maken zich ook vaker veel zorgen; van hen geeft 23% dit aan. 12-jarigen (21%) maken zich vaker veel zorgen over de toekomst dan 10- en 11-jarigen (13%). Ook kinderen met een overig niet-westerse migratieachtergrond maken zich vaker veel zorgen over de toekomst, namelijk 21%.

Image
23% van de kinderen met een lage gezinswelvaart maakt zich veel zorgen over de toekomst. Dit is 13% bij kinderen met een gemiddelde en 12% bij kinderen met een hoge gezinswelvaart.

Jeugdmonitor Utrecht in coronatijd

De Jeugdmonitor is in Utrecht uitgevoerd van oktober tot en met begin december 2021 onder kinderen van groep zeven en acht van het basisonderwijs. Het aantal besmettingen en ziekenhuisopnames in Nederland steeg sterk in de loop van oktober. Op het moment van dataverzameling golden daardoor verschillende coronamaatregelen, die in november en december steeds verder werden aangescherpt. Nederland stevende weer af op een lockdown. Dit alles heeft de resultaten van de Jeugdmonitor beïnvloed. Op de pagina over het coronavirus staat een overzicht van de maatregelen die tijdens dit onderzoek golden.

Cijfers over jongeren

Ruim de helft van de Utrechtse jongeren heeft vertrouwen in hun toekomst

In het najaar van 2021 heeft 56% van de jongeren uit klas twee en vier van het voortgezet onderwijs in Utrecht veel vertrouwen in hun eigen toekomst. Van de jongens heeft 66% veel vertrouwen in hun toekomst, bij meisjes is dit 48%. Havo-leerlingen hebben minder vaak vertrouwen in hun toekomst, vwo-leerlingen hebben dit gemiddeld vaker. 10% van alle jongeren ziet de toekomst somber, zij hebben weinig tot geen vertrouwen in hun toekomst.

Infogram URL

 

Vertrouwen in de toekomst bij jongeren in Utrecht iets hoger dan landelijk

Het percentage jongeren uit klas twee en vier dat veel vertrouwen heeft in de toekomst is in Utrecht iets hoger dan in Nederland, namelijk 56% tegenover 53%. Jongeren in Utrecht hebben ook vaker vertrouwen in de toekomst dan jongeren in Den Haag en Rotterdam. In Amsterdam en in de regio Utrecht hebben jongeren even vaak vertrouwen in de toekomst als in Utrecht.

Gezondheidsmonitor Jeugd in coronatijd

De landelijke corona Gezondheidsmonitor Jeugd is uitgevoerd van oktober tot en met december 2021 onder jongeren van klas twee en vier van het voortgezet onderwijs. De meeste leerlingen in Utrecht vulden de vragenlijst in oktober in. Het aantal besmettingen en ziekenhuisopnames in Nederland steeg sterk in de loop van oktober. Op het moment van dataverzameling golden daardoor verschillende coronamaatregelen, die in november en december steeds verder werden aangescherpt. Nederland stevende weer af op een lockdown. Dit alles heeft invloed gehad op de resultaten van de Gezondheidsmonitor. Op de pagina over het coronavirus staat een overzicht van de maatregelen die tijdens dit onderzoek golden.

De helft van de jongeren heeft in coronatijd geen zin in de dag

In april 2021 had ongeveer de helft van de Utrechtse jongeren (13-15 jaar) die meededen aan het kwalitatieve Jeugd in Coronatijd onderzoek geen zin in de dag. De meest genoemde redenen hiervoor zijn school gerelateerd. Zo noemen veel jongeren dat ze geen zin hebben in de dag omdat ze geen zin hebben in school, huiswerk moeten maken of moeten leren voor een toets. Eén op de tien jongeren heeft geen zin in de dag omdat ze, vanwege de coronamaatregelen, niets hebben om naar uit te kijken.

Ik heb niet ergens zin in en ik kijk ook niet naar iets uit. Want ik heb nergens om naar uit te kijken. Het enige wat mijn plan is, is huiswerk maken. Dus eigenlijk voel ik me boos en verdrietig.

Het Jeugd in Coronatijd onderzoek (JICO)

In april 2021 is het kwalitatieve Jeugd in Coronatijd onderzoek (JICO) uitgevoerd. Dit onderzoek geeft een duidelijk beeld van hoe Utrechtse kinderen (groep 7) en jongeren (klas 2 en 3) de coronatijd beleven en de impact hiervan op hun gezondheid en leven ervaren. Vanwege de kwalitatieve aard van dit onderzoek is het niet mogelijk om een representatief beeld te geven over alle Utrechtse kinderen en jongeren. Op het moment van dataverzameling zat Nederland in een lockdown. Sinds 8 februari 2021 waren de basisscholen weer volledig geopend. Middelbare scholen waren vanaf maart deels open, maar hier gold de regel om 1,5 meter afstand te houden en mondkapjes te dragen. Op de pagina over het coronavirus staat een overzicht van de maatregelen die tijdens dit onderzoek golden.

Cijfers over jongvolwassenen

Mbo-studenten zijn in coronatijd minder positief over hun toekomst

In het najaar van 2020 heeft 78% van de mbo-studenten van het Grafisch Lyceum en Nimeto in Utrecht positieve gevoelens over hun eigen toekomst. Dit percentage ligt lager dan in het voorjaar van 2020 en in het najaar van 2019. Het is aannemelijk dat deze verandering te maken heeft met de impact van de coronamaatregelen. Het percentage mbo-studenten dat aangeeft zich door de coronacrisis zorgen te maken over hun eigen toekomst is toegenomen van 16% in het voorjaar van 2020 tot 29% in het najaar van 2020.

Positieve gevoelens van mbo-studenten over de eigen toekomst

Infogram URL

 

Zes op de tien jongvolwassenen hebben vertrouwen in de toekomst

In het voorjaar van 2021 heeft 62% van de Utrechtse jongvolwassenen (16 t/m 25 jaar) vertrouwen in de toekomst. Jongvolwassenen die een vwo of universitaire opleiding volgen of hebben afgerond, hebben vaker vertrouwen in de toekomst dan jongvolwassenen met een andere opleiding.

Vertrouwen in de toekomst naar opleiding

Image
56% van de jongvolwassenen met praktijkonderwijs, vmbo of mbo, 61% met een havo- of hbo-opleiding en 65% met vwo of universiteit heeft vertrouwen in de toekomst.

Jongvolwassenen uit de wijk West hebben vaker vertrouwen in de toekomst:

Image
71% van de jongvolwassenen uit de wijk West heeft vertrouwen in de toekomst.

Vertrouwen in het vinden van een woning is laag

In het voorjaar van 2021 geeft 21% van de Utrechtse jongvolwassenen (16 t/m 25 jaar) aan dat zij vertrouwen hebben in het vinden van een woning, nu of in de toekomst. Van de 16- t/m 18-jarigen heeft 33% vertrouwen een woning te vinden, bij de 22- t/m 25-jarigen is dit slechts 18%. Het vertrouwen om werk te vinden ligt hoger onder jongvolwassenen. 68% geeft aan dat zij vertrouwen hebben in het vinden van werk, nu of in de toekomst. Mannen hebben dit vaker dan vrouwen. Ook aan mbo-studenten zijn in het najaar van 2019 vragen gesteld over hun toekomst. Zij schatten vooral de kans op goede vrienden en een leuke baan in de toekomst hoog in. De kans op een koophuis schatten de meeste mbo-studenten niet zo groot.

Mbo-studenten over hun eigen kansen in de toekomst:

(Heel) grote kans in de toekomst op...

Image
In de toekomst denkt 79% van de mbo’ers goede vrienden te hebben waar je op kunt rekenen en 75% een leuke baan. 45% denkt een koophuis te hebben

Gezondheidsmonitor Jongvolwassenen en Mbo-onderzoek

De Gezondheidsmonitor Jongvolwassenen is voor het eerst in Utrecht uitgevoerd van maart tot en met juni 2021. Jongvolwassenen van 16 tot en met 25 jaar zijn via sociale media en hun eigen netwerk benaderd om de vragenlijst in te vullen. Ongeveer 1.900 Utrechtse jongvolwassenen deden mee. Het onderzoek is uitgevoerd in coronatijd, tijdens en kort na de tweede lockdown.

Het Mbo-onderzoek is uitgevoerd in het kader van het YOUth Got Talent - Dynamics of Youth project van de Universiteit Utrecht onder studenten van drie mbo-scholen in Utrecht: het Grafisch Lyceum, Nimeto en ROC Midden-Nederland. Ongeveer 1.200 mbo-studenten vulden in het najaar van 2019 de eerste vragenlijst in tijdens een lesuur op school. In het voorjaar van 2020 namen ruim 600 van deze studenten opnieuw deel aan het onderzoek. In het najaar van 2020 vulden studenten van het Grafisch Lyceum en Nimeto nog een keer vragenlijsten in. In totaal hebben 400 studenten op alle meetmomenten de vragenlijst ingevuld. De tweede meting van dit onderzoek is dus uitgevoerd tijdens de eerste lockdown en de derde meting tijdens de tweede lockdown.

Het onderwijs vond in de periodes van de Gezondheidsmonitor Jongvolwassenen en het Mbo-onderzoek deels of zelfs volledig thuis plaats. Ook waren er tal van beperkingen voor het dagelijkse en sociale leven. Daarom kunnen de resultaten niet losgezien worden van de onderzoeksperiode. Zie de pagina over het coronavirus voor meer gezondheidsinformatie.

Cijfers over volwassenen

Acht op de tien Utrechtse volwassenen ervaren een zinvol leven

82% van de volwassenen (18-64 jaar) in Utrecht geeft in het najaar van 2020 aan dat hun leven betekenis en doel heeft. 79% van de volwassenen ervaart dat de dingen die zij doen betekenisvol zijn. Deze percentages zijn hoger dan in 2018. Toen gaf 76% aan dat het leven betekenis en doel heeft en de dingen die ze doen betekenisvol zijn. Mogelijk heeft de coronacrisis invloed gehad op het ervaren van zingeving.

Volwassenen met partner en kinderen ervaren vaker een zinvol leven

Van de Utrechters met een partner en kind(eren) vindt 89% dat het leven betekenis en doel heeft en 87% dat de dingen die zij doen betekenisvol zijn. Utrechters die alleen wonen ervaren minder vaak een zinvol leven. 72% vindt dat het leven betekenis en doel heeft en dat de dingen die ze doen betekenisvol zijn. Ook mannen ervaren minder vaak een zinvol leven dan vrouwen.

Utrechters met basisonderwijs, lbo of mavo ervaren minder vaak dat de dingen die zij doen betekenisvol zijn:

Image
72% van de volwassenen met basisonderwijs, lbo of mavo, 78% met mbo, havo of vwo en 81% met vwo of universiteit ervaart dat de dingen die zij doen betekenisvol zijn.

Driekwart van de Utrechtse volwassenen heeft vertrouwen in de toekomst

76% van de volwassenen in Utrecht heeft in het najaar van 2020 vertrouwen in de toekomst. Dit percentage is gelijk aan 2018. Onder Utrechters met een hbo- of wo-opleiding is het vertrouwen in de toekomst wel iets lager dan in 2018. Toen gaf 82% aan dat zij vertrouwen hebben in de toekomst, in 2020 is dat 78%. Toch hebben Utrechters met een hbo- of wo-opleiding nog altijd vaker vertrouwen in de toekomst dan Utrechters met een middelbare of lagere opleiding. Ook is het vertrouwen in de toekomst hoger bij volwassenen jonger dan 55 jaar dan bij 55- tot 64-jarigen.

Vertrouwen in de toekomst naar opleidingsniveau en leeftijd

Infogram URL

 

70% van de volwassenen uit Overvecht heeft vertrouwen in de toekomst

Utrechters uit de wijk Overvecht hebben minder vaak vertrouwen in de toekomst. Utrechters uit Leidsche Rijn hebben dat vaker dan gemiddeld.

Image
80% van de volwassenen uit Leidsche Rijn heeft vertrouwen in de toekomst. Dit is 70% onder volwassenen uit Overvecht.

Gezondheidspeiling in coronatijd

De Gezondheidspeiling 2020 is in Utrecht uitgevoerd van eind september tot en met half december 2020. In deze periode nam het aantal Utrechters met een positieve testuitslag tot de tweede helft van oktober toe waarna een daling inzette die tot eind december aanhield. Vanaf 13 oktober gold een gedeeltelijke lockdown en vanaf 15 december een gehele lockdown. Dit alles heeft de resultaten van de Gezondheidspeiling beïnvloed. Voor een aantal gezondheidsthema’s hebben respondenten ingevuld wat de invloed van de coronacrisis hierop volgens hen was. Ook zijn er indicatoren waarmee een vergelijking over de tijd is gemaakt. Zie de pagina over het coronavirus voor meer gezondheidsinformatie.

Cijfers over ouderen

Acht op de tien Utrechtse ouderen ervaren een zinvol leven

82% van de zelfstandig wonende 65-plussers in Utrecht geeft in het najaar van 2020 aan dat hun leven betekenis en doel heeft. 81% van de ouderen ervaart dat de dingen die zij doen betekenisvol zijn. Deze percentages zijn hoger dan in 2018. Toen gaf 77% aan dat het leven betekenis en doel heeft en 76% dat de dingen die ze doen betekenisvol zijn. Mogelijk heeft de coronacrisis invloed gehad op het ervaren van zingeving. Vooral ouderen met opleidingsniveau basisonderwijs, lbo of mavo ervaren vaker een zinvol leven dan in 2018.

Ouderen die met iemand samenwonen ervaren vaker een zinvol leven

86% van de 65-plussers die samen met een partner of anderen wonen, ervaart dat hun leven betekenis en doel heeft. 85% vindt dat de dingen die zij doen betekenisvol zijn. Deze percentages zijn lager onder ouderen die alleen wonen. Ook ouderen van 80 jaar en ouder ervaren minder vaak een zinvol leven dan 65- tot 79-jarigen.

Zingeving naar huishoudsamenstelling en leeftijd

Infogram URL

 

Twee derde van de Utrechtse ouderen heeft vertrouwen in de toekomst

66% van de ouderen in Utrecht heeft in het najaar van 2020 vertrouwen in de toekomst. Dit is niet veranderd ten opzichte van 2018. 80-plussers en ouderen die alleen wonen hebben minder vaak vertrouwen in de toekomst. Ouderen met een niet-westerse migratieachtergrond geven vaker aan dat zij vertrouwen hebben in de toekomst.

Vertrouwen in de toekomst naar migratieachtergrond

Image
64% van de ouderen zonder migratieachtergrond heeft vertrouwen in de toekomst. Van de ouderen met een niet-westerse migratieachtergrond is dit 77%.

Ouderen uit Noordoost, Leidsche Rijn en Vleuten-De Meern ervaren vaker betekenis en doel

65-plussers uit de wijken Noordoost, Leidsche Rijn en Vleuten-De Meern ervaren vaker dat het leven betekenis en doel heeft. Ouderen uit de wijk Zuidwest ervaren dit minder vaak dan gemiddeld.

Image
87% van de ouderen uit Noordoost, 86% uit Leidsche Rijn en 86% uit Vleuten-De Meern ervaren dat het leven betekenis en doel heeft. Van de ouderen uit Zuidwest is dit 76%.

Gezondheidspeiling in coronatijd

De Gezondheidspeiling 2020 is in Utrecht uitgevoerd van eind september tot en met half december 2020. In deze periode nam het aantal Utrechters met een positieve testuitslag tot de tweede helft van oktober toe waarna een daling inzette die tot eind december aanhield. Vanaf 13 oktober gold een gedeeltelijke lockdown en vanaf 15 december een gehele lockdown. Dit alles heeft de resultaten van de Gezondheidspeiling beïnvloed. Voor een aantal gezondheidsthema’s hebben respondenten ingevuld wat de invloed van de coronacrisis hierop volgens hen was. Ook zijn er indicatoren waarmee een vergelijking over de tijd is gemaakt. Zie de pagina over het coronavirus voor meer gezondheidsinformatie.